Emekli aylığı hesaplanırken, çalışan adına SGK'ya bildirilen prime esas kazançlar önemli bir yer tutuyor. Çalışma hayatı boyunca bildirilen kazançların yanı sıra prim gün sayısı, aylık bağlama oranı, enflasyon ve ekonomik büyüme verileri de hesaplamada dikkate alınıyor.
Aylık bağlama oranının belirlenmesinde ise toplam prim gün sayısı esas alınıyor. Mevcut uygulamada her 360 prim günü için yüzde 2 oranında aylık bağlama oranı uygulanıyor.
SİGORTA BAŞLANGIÇ TARİHİ HESABI DEĞİŞTİRİYOR
Emeklilik hesabında sigorta başlangıç tarihi de büyük önem taşıyor. Mevzuatta yıllar içinde yapılan değişiklikler nedeniyle 2000 öncesi, 2000-2008 arası ve 2008 sonrası dönemlerde farklı hesaplama yöntemleri uygulanıyor.
1999 yılı ve öncesinde aylık bağlama oranı, prim gün sayısına göre yüzde 60 ile yüzde 76 arasında değişirken, 1999 sonrasında yapılan düzenlemelerle bu oranlarda değişikliğe gidildi. 2000 sonrası dönemde oran yüzde 35 seviyesinden başlayarak prim süresine göre yükselirken, 2008 yılına kadar yüzde 50 seviyelerine kadar çıktı.
Bu farklı uygulamalar, aynı prim gün sayısına sahip kişilerin emekli aylıklarının birbirinden farklı olabilmesine neden olabiliyor.
SON 7 YILDA HANGİ STATÜDE ÇALIŞILDIĞI ÖNEMLİ
Emeklilik statüsünün belirlenmesinde ise çalışma hayatının son 7 yıllık bölümü, yani 2 bin 520 günlük prim süresi öne çıkıyor.
Bu dönemde SSK, Bağ-Kur veya diğer sigortalılık statülerinden hangisinde daha fazla prim ödendiği, kişinin hangi statü üzerinden emekli olacağını etkileyebiliyor. Bu nedenle emeklilik öncesindeki son yıllarda yapılan çalışma değişiklikleri, emeklilik koşulları açısından önem taşıyor.
SON 3,5 YIL İÇİN 1.261 GÜN DETAYI
Sigortalının son 7 yıllık döneminde hem SSK hem de Bağ-Kur kapsamında primleri bulunuyorsa, son 3,5 yıllık dönem de önem kazanıyor.
Son 3,5 yıl, 1.261 günlük prim süresine karşılık geliyor. Bu süreçte hangi statü kapsamında daha fazla prim ödendiği, emeklilik statüsünün belirlenmesinde dikkate alınabiliyor.
